PAYLAŞ
Doğu Türkistan - Sincan-Uygur Özerk Bölgesi

Urumçi‘de neler oluyor  ? Sincan neresi…Ankara’da mı ? Uygur hangi Uygur…Behçet mi Behzat mı ? Yahu bu Türkiye’nin iyi ilişkileri(!) ne zaman erk vasfını taşıyacak ? Herkes bir hikaye okuyor. Bildirilen 156 kişinin ölümüyle sonuçlanan ve muhtemelen 100’ün üzerinde Uygur’un şehit olduğu Sincan-Uygur Özerk bölgesinin başkenti olan Urumçi vilayetindeki olaylar karşısında Türkiye’de ağzını açması gerekenlerin ağzından dökülen cümlelerden iki örnek vermek istiyorum:

“Türkiye gelişmelere kayıtsız kalamaz.”

“Bölgede yaşananlaraduyarsız kalmak, acıların en büyüğüdür.”

Size ancak “hadi oradan” denir. Edebiyatı bırakıp 3 kişi toplanıp “Durum bakalım, ‘burada ne oluyor’ demeye gidiyoruz” diyemediniz. Gidelim de diyemediniz. Kahvehanede oyun masası başında vatan kurtaranlardan farkınız ne ? Farkınızı bilmiyorum ama adalet için acımak gerekmediğini bilmeniz gereken mevkide, aklınız bir karış havada…hava alıyor !

Kısaca Sincan-Uyguır Özerk bölgesine ve bugünkü durumuna değinelim. Sincan-Uygur Özerk Bölgesi, Türkiye’nin iki katından daha büyük topraklar sahip olup, Çin Halk Cumhuriyeti’inin en büyük idari bölgesi konumunda. Buraya aslında Doğu Türkistan demek en doğrusu olacak. Ne var ki Çin politikası buna müsade etmemekte daha güçlü olmuş ve bölge bu şekilde anılagelmiş. Doğru Türkistan demek Çin’e göre ayrılıkçılık ve bu sebeple bir tehlike.

Doğu Türkistan’da demografik yapının düzenli şekilde değiştirilmesi Çin hükümetlerinin benimsediği bir devlet politikası olmuş. Bölgenin yerlisi Uygur Türklerinin nüfusa oranı bu sebeple yarıya kadar gerilemiş. Bölge yatırım ve yatırımcıları için Çinlilere öncelik ve teşvikler veriliyor, Çinlilerin eli Uygur Türklerine göre bölgede güçlendirilerek sindirme amaçlanıyor. Bölgede yatırım konusu böyle olunca tabii ki yatırımcılarda ağırlıkla Çinli olmuş ve hal böyleyken istihdamda da Çinlilere öncelik tanınabilmesi sağlanmış.

Son dönemde Doğu Türkistan’da Uygur Türkleri işlerinin de ellerinden alındığından şikayet ediyor ve bu sebeple sorunlar yaşanmaya devam ediyor.

Dünyanı her yerindeki milyonlarca acı çeken, zulüm gören Türklerden biri de Uygurlar.

Uygurlar ve Doğu Türkistan’a kısaca değinerek kulağınızın bu konudaki pasını gidermeye çalıştım aslında. İnşeallah bu konuda daha derin gireceğim.